"Wat zijn jullie aan het doen?", vraag ik nieuwsgierig aan twee jongens die in de berm met 'iets' bezig zijn. Dat 'iets' intrigeerde me enorm en er was maar één manier om erachter te komen wat het was: gewoon vragen.
"We plukken bessen!", zegt de jongste. En zijn oudere broer vult hem aan: "Kijk, dat gaat heel gemakkelijk met dit ding". En hij laat me zien hoe het werkt.
"Wil je proeven?" vraagt de jongste, en hij geeft me een handvol bessen. Heerlijk! De blåbær zijn vroeg dit jaar. Ik had die ochtend zelf ook al een handjevol blauwe bosbessen geplukt.
"Handig hè, dit kun je gewoon kopen in de winkel hoor!" De oudste doet het nu al goed als verkoper.
"Mag ik foto's maken van dat ding en dat jullie aan het plukken zijn?", vraag ik.
"Ja hoor, zolang je onze gezichten er maar niet op zet".
Dat beloof ik en ik laat de jongens de foto's keuren. Ik mag ze publiceren. Fijn, want hoe moet ik anders uitleggen wat dat 'iets' is...?
Nou kan ik inmiddels wel vragen stellen in het Noors, maar antwoorden versta ik lang niet altijd. Tenzij men duidelijk en langzaam spreekt. Tot mijn verrassing spraken de jongens allebei voortreffelijk Engels.
"Waar hebben jullie zo goed Engels leren spreken?", vraag ik ze.
"Computer games!" antwoorden ze allebei.
Misschien moet ik dat ook maar eens doen, ik zou mijn Engels best kunnen improven! De jongens van ongeveer tien en twaalf vertellen dat ze hier op het eiland Lygra een 'hytte' (een zomerhuis) hebben en hier de hele zomer doorbrengen.
Lygra is een eiland net noorden van Bergen. Ik logeer hier een paar dagen in een prachtige pelgrimsherberg en ben op de fiets hier de boel aan het verkennen. Deze keer geen meerdaagse tocht met de tent, maar een vaste standplaats, waar ik 's middags naar terugkeer. Op Lygra zelf, maar ook in Seim, 15 km verderop, is een 'sleutelplaats'. Langs de Kustpelgrimsroute reis je langs vele interessante historische plekken. 26 daarvan zijn aangewezen als zogenaamde nøkkelsteder, sleutelplaatsen. Daar kan je ook een stempel halen voor je pelgrimspaspoort. In Seim is dat Haugonhaugen, de begraafplaats van konging Håkon de Goede. En op Lygra is dat Lyngheisenteret, het Heidecentrum. Helemaal onderaan deze nieuwsbrief schrijf ik iets over deze zeer bijzondere plek.
Na de vorige nieuwsbrief vanuit Avaldsnes, en voordat ik op Lygra aankwam, heb ik de sleutelplaats Mosterhamn bezocht en ben ik twee dagen in Bergen geweest.
In Mosterhamn bevindt zich een amfitheater (met een tentoonstellingsruimte en café) en de Moster Gamle Kirke, een van de oudste stenen kerken van Noorwegen. Vorig jaar was ik hier ook en toen werd de deur van de kerk gerestaureerd. Inmiddels zit deze er weer in. Over de kerk zijn een paar bijzondere dingen te melden, deze staan als tekst bij de foto's (die kan je lezen door op de foto's te klikken).
De fietsroute door het centrum van Bergen was niet naar mijn zin, maar nu heb ik een goede en veilige route gevonden. Gelukkig was Lauritz het helemaal met me eens en hij kan het weten want hij fietst bijna dagelijks 18 km naar zijn werk in Bryggen, in het centrum van Bergen. Lauritz Haarr is de coördinator van het pelgrimscentrum in Bergen en bij hem was ik maandag op werkbezoek. We hebben de route door zijn regio (het Vestland) besproken, het plan van aanpak doorgenomen en een paar knelpunten proberen te tackelen.
Het pelgrimscentrum van Bergen is momenteel gehuisvest in een van de oude houten huizen in Bryggen, de historische handelskade uit de Hanze-periode. De houten huizen staan op de werelderfgoedlijst van UNESCO. De foto’s zijn van het pelgrimscentrum in Bryggen en verder zijn er nog wat foto’s die ik 's ochtends vroeg heb gemaakt.
Het weer is heel redelijk, al denk ik dat ik de eerste twee weken de zon en de warmte al helemaal opgebruikt hebt. Nu is het afwisselend regenachtig en bewolkt met hier en daar een beetje zon. Ik heb overigens wel steeds perfect weer als ik op de fiets zit, want droog, soms een beetje zon, en een fijne fietstemperatuur, zo'n 15 tot 18 graden.
Klik op de foto's om te vergroten en de teksten te lezen.
Foto's Moster Gamle Kirke in Mosterhamn:
Overige foto's van Mosterhamn en het amfi-theater:
Foto's Pelgrimscentrum in Bergen:
Overige foto's van Bergen:
Foto's Seim en Lygra
Over de heide op Lygra en het Lyngheisenteret, het Heidecentrum:
Heidevelden zijn de traditionele cultuurlandschappen van de kust en in ruim 4000 jaar zijn ze een typisch onderdeel geweest van de Atlantische kusten van Portugal tot de Lofoten. Tegenwoordig is dit karakteristieke landschap een bedreigde natuurvorm geworden; meer dan 80% is de afgelopen 100 jaar verdwenen.
Deze ontwikkeling vormde mede de aanleiding voor de oprichting van Lyngheisenteret. In samenwerking met de lokale boeren op het eiland Ytre Lygra wordt 150 ha authentieke heidevelden beheerd volgens traditionele methoden: het hele jaar door graast er een Noors schapenras en regelmatig vinden er heideverbrandingen plaats. Het gebied is ingericht op het buitenleven, beleving van cultureel en natuurlijk erfgoed, onderwijs en onderzoek.
Er ligt vier kilometer aan wandelpaden door dit tijdloze landschap. In het informatiecentrum is een tentoonstelling en kan je een (zeer interessante!) documentairefilm bekijken. Er is ook een museumwinkel en een cafetaria.
Lyngheisenteret werd in 2000 geopend door Koningin Sonja en in 2001 ontving het de Culturele Landschapsprijs van UNESCO. De Prijs voor Cultureel Erfgoed van de EU werd in 2004 uitgereikt aan het Heidecentrum.