Ik weet niet of het slim is om met windkracht acht boven op het dak van een pelgrimscentrum te gaan staan. Misschien had ik profijt van mijn gewicht dat ik niet zomaar wegwaaide. Ik heb zelfs boven op het dak een heel gesprek gevoerd met Laila over pelgrimeren langs de kust. Dat is de vrouw in het tweede filmpje die naar boven komt rennen. Ik keek vanaf het dak van de repetitie van een theaterspel en Laila, die ook meespeelt, had gehoord dat ik haar zocht. En zo hadden we een interessant gesprek waarbij de wind het hoogste woord had. Maar dat is ook wel weer kenmerkend voor een route langs de Noorse westkust: het weer heeft het hoogste, én het laatste woord.
"Met een beetje geluk, kun je met een week weer fietsen", had de dokter in het ziekenhuis gezegd. Dat hij ook had gezegd dat het veel langer kon duren, was ik even 'vergeten'. Ik voelde me immers elke dag weer stukken beter? Ach, ik was nog wel een beetje moe na een week, maar lekker buiten fietsen zou me goed doen. Dat had mijn eigen huisarts ook gezegd toen ik de vorige keer herstellende was van bronchitis: "ga maar lekker veel buiten fietsen".
Ik zou vier dagen fietsen en daarna een rustdag nemen, maar het werden twee dagen en drie rustdagen. Na dag twee moest ik toegeven dat ik nog helemaal niet hersteld was. Het hoesten kwam weer terug en een extreme vermoeidheid. Ik begreep van een vriendin dat prednison dat met je doet: binnen een paar dagen is de hoest weg en voel je je weer beter, maar eigenlijk ben je nog ziek en is het lichaam nog lang niet klaar met herstellen.
In die twee dagen heb wel twee sleutelplaatsen kunnen bezoeken. De kustpelgrimsroute in Noorwegen heeft 25 zogenaamde sleutelplaatsen: belangrijke plaatsen in de Noorse geschiedenis die je als pelgrim kan bezoeken. Ik heb ze nog steeds niet allemaal gehad, maar ik hoop deze zomer een eind te komen. De sleutelplaatsen die ik nu heb bezocht, liggen op twee eilandjes. Zie kaart: de rode lijn is de fietsroute naar de sleutelplaatsen. De zwarte lijn over de eilanden zijn extra fietsroutes die straks in de gids worden toegevoegd. Ik heb die extra routes over Hitra en Frøya nu niet kunnen fietsen. Ik heb de rode lijn gefietst tot aan Sula, daarna ben ik met ferry, bus en ferry weer teruggekeerd naar Smøla, waar mijn auto staat.
Klik of tap om te vergroten:
Ik weet niet wat ik indrukwekkender vond: de vijf herten die ik 's avonds onderweg zag, of de prachtige Dolm kirke… Dinsdagavond was ik vanuit het pelgrimshotel nog ‘even’ (20 km) gaan fietsen om de Dolm kirke te bezoeken op het eilandje Dolmøya. En wat heerlijk om ‘s avonds zo laat nog te fietsen! Het wordt hier pas rond middernacht een beetje schemerig (ik was 23:00 uur terug). Als dit een vakantie was, ging ik misschien wel 's nachts fietsen. Je ziet zoveel meer, en het is nóg rustiger. Helaas slapen alle mensen met wie ik samenwerk 's nachts...
Ik heb welgeteld 5 herten gezien. Twee waren er enorm! Eentje rende er angstig voor me uit op de weg (sorry, hert!) en toen ik een foto kon maken, was hij al links de bosjes in gerend. Helaas wilde de rest niet op de foto. Eerder vandaag had ik er wel een kunnen fotograferen.
Ik had die dag het Hitra overgestoken. De helft was prachtig en de andere helft ook, maar die ging over een drukke weg. Gelukkig zijn Noorse automobilisten erg vriendelijk voor fietsers en geven ze je alle ruimte.
Ik zag het niet zitten om te kamperen en had daarom voor een heerlijk plekje gekozen bij een pelgrimshotel, Dolmsundet hotell Hitra. Pelgrims krijgen hier maar liefst 25% korting!
Sula
Een piepklein eilandje aan einde van de wereld. Nou ja, zo voelde het. Woensdag was ik op deze meest afgelegen sleutelplaats. Ik bezocht de kerk, zette het felbegeerde stempel (en maakte daarbij per ongeluk het levenswerk van een webdesigner kapot), bezocht het museum, bekeek de camping, deed boodschappen in de minisupermarkt (met café waar ze zelfgebreide truien verkopen), sprak met locals en fietste wat rond. Trouwens, De kleine zeemeermin uit Kopenhagen heeft hier een zusje. De laatste foto’s zijn vanaf de ferry.
De reis ernaartoe en weer terug ging makkelijker dan ik van tevoren had verwacht. Als fietsende pelgrim kom je er door de eilanden Hitra en Frøya over te steken. Dit kan per fiets, maar dan moet je tussen Hitra en Frøya met de bus omdat die elanden met elkaar verbonden zijn met een tunnel waar je niet mag fietsen. Vanaf Frøya gaat er een ferry naar Sula.
Je kan echter ook helemaal met de bus vanaf de aankomst op Hitra tot aan de ferry-terminal op Frøya en daar de ferry nemen naar Sula. Dat gaat snel, makkelijk en goedkoop. Alles heeft aansluiting op elkaar, óók bij vertraging, wat nu op de terugweg het geval was. De fiets kan in de bus (mits er plaats is, maar dat is meestal geen probleem). Oók de e-bike, dat heb ik nagevraagd.
De bus is goedkoop (€ 3,84) en de ferry naar Sula is gratis. Overnachten kan in pelgrimshotels op Hitra, Frøya and Sula, of op campings op Hitra en Sula. Airbnb’s zijn er ook op de eilanden.
Onderweg naar Sula met een tussenstop op een ander eiland:
De kerk van Sula:
Sula:
Terug naar Frøya:
Veiholmen
Vrijdagavond heeft Ragnhild, de pelgrimsleider van het pelgrimscentrum van Smøla, mij meegenomen naar het eilandje Veiholmen dat met bruggen verbonden is aan Smøla. We hebben heerlijk gegeten bij het idyllisch gelegen Restaurant Olsen Naustet en gewandeld over het eiland. De bewoners van Veiholmen zijn bijzonder gastvrij en tot onze verrassing werden we zomaar uitgenodigd om bij iemand binnen te kijken.
Restaurant Olsen Naustet:
Het huis waar we binnen mochten kijken:
Bijna alle locale supermarkten op de eilanden hebben een café. Hier op Veiholmen kun je zelfs een warme maaltijd krijgen:
Veiholmen:
Veel huizen op Veiholmen zijn versierd met deze ‘deksels’. Gevangenen vis werd vroeger in een cirkel gelegd om te drogen. Deze deksels gingen daar boven om als het regende:
Smøla
Vorig jaar heb ik een rondje gefietst over Smøla en Veiholmen. Deze route van ongeveer 90 km komt ook als extra fietsroute in de gids. Hij is vrijwel vlak en daarom in prima één dag te fietsen met Eco Camp Norway als perfecte uitvalsbasis. Je hebt altijd voor zeker de helft van de route de wind mee ;-). Je kunt de route eventueel ook inkorten, want er gaan ook twee wegen dwars over het eiland. Of je doet er twee dagen over. Op Veiholmen is een pelgrimsaccommodatie waar je kunt overnachten. Smøla is te bereiken via de ‘hurtigbåt’ (snelle ferry) vanaf Kristiansund en met de autoferry vanaf Sandvika. Deze is gratis voor fietsers.
"Misschien moet je dat wel in de gids vermelden", zei Ragnhild, "dat je het weer moet accepteren hier aan de kust en daarom af en toe moet wachten. Soms wel een dag. Dat doen de ferry's ook." Ze heeft zeker een punt. Het weer is erg onvoorspelbaar en je moet overal rekening mee houden. In Nederland mag het dan tropisch warm zijn deze week, hier in Noorwegen is het fris, gisteren was het bijna stormachtig en ook vandaag waait er nog een flinke wind en regent het behoorlijk. Gelukkig zit ik warm en droog in de pelgrimsherberg van Mona, Eco Camp Norway.
Vorig jaar en het jaar daarvoor, toen samen met Remy, was het bijna alleen maar mooi weer. Nu is het afwachten, ik ben hier nog maar net en zal er in totaal vier weken zijn. Inmiddels hebben al drie testfietsers de route helemaal gefietst, een paar zijn nu onderweg en paar gaan de route deze zomer nog fietsen. De eerste, Joost, heeft in mei helaas al het mooie weer al opgesoupeerd. Geen wonder dat hij zo enthousiast was over de route:
Maar misschien maakt het niet uit wat voor weer het is. Rinus en Anke hebben, behalve ook mooi weer, bakken regen over zich gehad, maar blijkbaar was deze route toch hun magnum opus...
Oftewel, weer of geen weer, de route is echt ongelooflijk mooi! Ik ga dit jaar van noord naar zuid en alleen de stukjes fietsen die ik nog niet gefietst heb. In overleg met de pelgrimleiders is de route op een paar plekken gewijzigd en ook die nieuwe stukken zal ik fietsen. Gelukkig zijn het bijna alleen nog maar dagtochten op de fietsen. Dus 's ochtends vanaf de auto vertrekken en daar 's middags weer terugkeren.
Trondheim / Nørgar Voll
Tussen het vertrek uit Zweden en de aankomst op Smøla, heb ik Trondheim bezocht en een nachtje gelogeerd bij Joar en Magni. In Trondheim was ik maar kort, ik had daar twee afspraken bij het pelgrimscentrum en vervolgens reed ik door naar Nørgar Voll, de pelgrimsherberg van Joar en Magni. Tot mijn verrassing kwam Halldis (pelgrimsleider op Dovrefjell) onverwachts langs! We dachten elkaar deze zomer niet te kunnen ontmoeten.
Morgen trek ik verder zuidwaards. IJs en weder dienende.
